مطالعه مقاله مدل نیروهای پنجگانه مایکل پورتر برای تحلیل رقابت در صنعت آموزش کسب و کار ایران

استفاده از مدل نیروهای رقابتی پنجگانه مایکل پورتر Porter’s Five Forces model ، متداولترین مدل برای تجزیه و تحلیل محیط نزدیک کسب و کار و میزان و شدت رقابت در بازار است. مایکل پورتر معتقد است برای مشخص کردن میزان سود، باید نگاه دقیقی به وضعیت رقابت در بازار داشته باشیم. اگر بخواهیم در یک بازار فعالیت موفقی داشته باشیم، باید نسبت به وضعیت رقابت در آن بازار اشراف داشته باشیم. این تجزیه و تحلیل دو کاربرد اصلی دارد:

  • اگر وارد بازاری نشده ایم می توانیم در مورد ورود و یا عدم ورود به آن تصمیم گیری نماییم و اگر در بازاری قرار داریم می توانیم با استفاده از این تجزیه و تحلیل در مورد ماندن و یا خروج از آن تصمیم گیری نماییم.
  • با استفاده از این روش می توانیم مناسب ترین و سودآورترین موقعیت را در بازار شناسایی نماییم.

در مدل نیروهای رقابتی مایکل پورتر، میزان رقابت با بررسی ۵ عامل اصلی تعیین می­ شود که به ترتیب زیر آنها را توضیح خواهم داد.

تصویر نیروهای پنچگانه پورتر

مدل نیروهای پنجگانه پورتر برای تحلیل رقابت در صنعت آموزش کسب و کار ایران | علی خادم الرضا معلم مولف و مشاور کارآفرینی و مدیریت کسب و کار

ابعاد مدل نیروهای رقابتی پنجگانه پورتر

۱- معیارهای ارزیابی مربوط به نیروی رقابت رقبای موجود

غالباً قوی ترین نیرو مدل نیروهای رقابتی پنچگانه مایکل پورتر، همین عامل رقبای موجود است که شدت ضعف آن بستگی به عوامل زیر دارد:

هم‌ترازی رقبا: هر چه رقبای موجود در یک بازار مشابه­ تر باشند (از نظر سرمایه، تعداد نیروی انسانی، قیمت، فناوری، کیفیت، حجم تولید و …) قدرت و شدت رقابت در آن بازار بیشتر است.

تعداد رقبا: هر چه تعداد رقبا در یک بازار بیشتر باشد، شدت رقابت بیشتر می­ گردد.

هزینه ثابت: هر چه هزینه ثابت برای کسب و کارها بیشتر باشد، شدت رقابت در آن بازار بیشتر می­ شود.

موانع خروج: هر چه موانع خروج از کسب و کار در یک بازار بیشتر باشد (مانند سیاست های دولت، خواب سرمایه سنگین و…) شدت رقابت بیشتر می­ گردد.